فرز دندان یکی از ابزارهای مهم در کلینیکهای دندانپزشکی به شمار میرود. به طوری که میتوان گفت این وسیله عصای دست تمامی دندانپزشکها است. فرزها قطعات مته مانندی هستند که در سابیدن، برش دادن و کندن دندان مورد استفاده قرار میگیرند. فرزها یا مته های دندانپزشکی یکی از ابزارهای دندانپزشکی هستند که با سرعت بالای 4000 بار در هر ثانیه قدرت چرخش دارند. دلیل ساخت فرزها با سرعت بالا، کاهش اصطحکاک بین سطح دندان و پیشگیری از آسیب عصب ها می باشد. با کمک فرزهای دندانپزشکی می توان برای برش دادن دندان ها وهمچنین صیغلی کردن سطح دندان در ترمیم های دندان استفاده نمود.
البته انواع فرز دندانپزشکی و کاربرد آنها متنوع بوده و هر یک برای هدف خاصی طراحی و ساخته شدهاند. دندانپزشکان باید در مطب خود تمامی انواع فرزها را داشته باشند. چرا که با توجه به مشکل دندانی که بیمار دارد یکی از آنها مورد استفاده قرار خواهد گرفت.
دسته بندی فرزها از نظر جنس :
فرزهای دندانپزشکی در جنسهای مختلف ساخته میشوند و این تنوع، مزایا و معایبی را بههمراه دارد. اگرچه فرزهای دندانی، در مقایسه با سایر ابزارهای دندانپزشکی، کوچکتر و نسبتاً کم هزینهتر هستند، اما انتخاب صحیح جنس و نوع آنها، میتواند در بهبود درمان و کاهش زمان اختصاص دادهشده به هر بیمار نقش بسزایی داشته باشد.
فرزهای استیل
این نوع فرز ها نخستین بار در سال 1891 ساخته شدند. این نوع فرز های ابزاری بسیار اقتصادی برای آماده سازی حفره های دندان و خارج کردن دنتین می باشد. این نوع فرز های با سرعت های پایین عاج را به خوبی در بر میگیرند اما در سرعت های بالا برای قسمت های سخت تر دندان مانند مینا به سرعت کند می شوند. کند شدن این فرز ها موجب حرارت و لرزش می شود که موجب نارضایتی و ناراحتی بیمار می شود.
فرزهای الماسی
این نوع فرزها از بهم چسبیده شدن ذرات ریز زاویه دار و نوک تیز الماس تهیه می شوند. از فرز های الماسی برای اتصال به هندپیس های high speed استفاده میشود و بسیار مقاوم برای تراشیدن قسمت های سخت و مقاوم دندان می باشد. اگر از فرز های الماسی به درستی استفاده شود دارای طول عمر بسیار بالایی می باشند.
فرزهای کاربایدی
فرزهای کاربایدی اولین بار در سال 1947معرفی شدند، این فرزها، به علت کارایی سریع تر و قابل پیش بینی تر در مقایسه با انواع استیل، به خوبی مورد استقبال قرار گرفتند. این فرزها از تنگستن ساخته شده اند. تنگستن فلزی بسیار سخت و مقاوم به دماهای بالاست. به دلیل همین سختی، فرز کارباید می تواند برش های بسیار تیزی را ایجاد کرده و نسج دندان را به راحتی بردارد، بدون اینکه کند شود یا بشکند.
این فرزها برخلاف فرزهای الماسی، قابلیت بارها استفاده کردن را دارند. با این حال، به دلیل تمایل به شکست، بهتر است با سرعت بالا مورد استفاده قرار گیرند. فرزهای کارباید، برای جداسازی مواد ترمیمی مثل کامپوزیت های هیبریدی بسیار مناسب هستند و در پایان کار، نتیجه ای تمیز و بدون مشکل به ارمغان می آورند. این فرزها به طور کلی برای آماده سازی حفره های دندانی، تکمیل سطوح ترمیم، جداسازی مواد قدیمی پرکننده، ایجاد فاصله بین دندان های به هم چسبیده و … به کار می روند.
فرزهای سرامیکی
فرز دندانپزشکی از جنس سرامیک، برای برداشتن آمالگام کهنه دندانی و تراش دادن پوسیدگی دندان مورد استفاده قرار می گیرد. این نوع از فرزها از مقاومت بالایی در برابر ضربه برخوردار می باشند.(لوازم و تجهیزات)
فرزهای پلیمری
هنگام برداشت پوسیدگی با فرزهای کارباید، یا سرامیکی، احتمال برداشت اضافی از نسج دندان وجود دارد که ممکن است منجر به باز شدن پالپ گردد. فرزهای پلیمری برای اجتناب از چنین موقعیتی تولید شده اند. اولین نسل آنها برای برداشت پوسیدگی های عمیق معرفی شد اما پلاستیک مورد استفاده در این فرزها هنگام استفاده در سرعت های بالاتر از 1000 دچار تخریب شدند. فرزهای نسل دوم از جنس پلاستیک مرغوب تری ساخته شد و برای استفاده در سرعت های بالای 4000 دور مناسب هستند. سختی سطح برنده فرز پلیمری، از مینا و عاج سالم کمتر است و از نسج پوسیده بیشتر. این خصوصیت باعث می شود که نسج پوسیده برداسته شود بدون اینکه به نسج سالم دندان آسیبی وارد گردد.
طبقه بندی فرزها بر اساس قدرت برندگی
قدرت برندگی فرزهای الماسی را با نوارهای رنگی بر روی تنه آنها مشخص می کنند. زبرترین فرز دارای نوار مشکی و نرم ترین آنها دارای نوار سفید هستند. نوارهای فرزها از زبرترین به سمت نرم ترین عبارتند از مشکی، آبی، سبز، قرمز، زرد، سفید
فرزهای زبر برای تراش مینا و عاج دندان و فرزهای نرم که نوارهای قرمز، زرد و سفید دارندبرای پالیش کردن سطح ترمیم های دندان بکار می روند.
تجهیزات دندانپزشکی در دیدی دنت
برای خرید انواع فرز و تجهیزات دندانپزشکی می توانید از سایت دیدی دنت استفاده کنید .